20 SHKURTI : VRASJA E AT ANTON HARAPIT DHE DATËLINDJA E HAVZI NELËS

 

Sot pervec rrezimit te bustit te dikatorit  Hoxha, përkujtojmë edhe  dy data qe lidhen me dy emra simbol te rezistencës  dhe sakrifices antikomunste shqiptare . Vdekjen apo me mire te themi, vrasjen e At. Anto Hrapit dhe lindjen e Havzi Nelës dy figura qe dhanë jetën e tyre për lirinë dhe përparimin e vendit e popullit tone. Te dy u vranë nga regjimi komunist per shkak te bindjeve dhe aktivitetit   Në kujtim te tyre po botojme dy vepra te tyre . Fjalimin e At Anton Harapit ne rivarrimin ne Cerciz Topullit dhe Muço Qullit si dhe një poezi( Kur te vdes) te Havzi Nelës
DY LOTE E NJE BETIM
Nga At Anton Harapi

Ndalnju ! Ku veni, o burra ?!…
Çerçiz e Muço, dy fjale ka me ju Shkodra kreshnike, ketu ne log te kuvendit, para se te ndaheni.
Doni t’a leni Shkodren, te shkoni e te pushoni atje, ku se pari pat t’amblat rreze te diellit, ku, si filiza te shendoshe, gezueshem e rritet shtatin, atje prej kah Shqipnija u qiti edhe u ndriti !

Le te levdohen, po, per ju Gjinokastra e Leskoviku, vendet ku ju u lindet per jete, por grime ma pak s’do te gezohet me ju Shkodra, vendi, ku ju nuk vdiqet, por u lindet per atdhe.
Njimend se ato u dhane tamblin e gjiut, e u jane nana te natyreshme, por ju tashma, nuk jeni njerez te zakonshem, nuk jeni çfardo shqiptaresh, jeni kreshnike, jeni burrat shqipetare; e si te tille u priti e ju mbajti, si te tille sot me gezim u percjell Shkodra, lama e nana e kreshnikise s’uej .

Jo, nuk u leshon ju Shkoder lokja, ambel pa u puthun ne te dyja faqet, thekshem pa u lëmuem te dy krahet, permallshem pa u derdhun dy pika lotesh, lote gezimi e pikllimi, mbi eshtënt t’uej.

Eshtën te pamort, u falem ! Te pavdekshem, po, pse nder veme t’ueja rueni nje visar te çmueshem, njat ide e cila e patrandun do te jesë ndër ne deri sa te jete Shqipnija.

E udha e mbare u qofte !
Veç, o burra, qi vdekun, flitni ; te mbetun, ngjalleni; te hupun, sot ndritni, kah rreth e rrokull t’i bini Shqipnise, deh, leshonje nje za, at zanin t’uej kumbues si te luajvet, diftoni djelmnise shqiptare shka u a ushqeu idealin, shka u a mbajti karakterin, shka u bani te pavdekshem.

Diftoni, po, se ka e do te ket Shqipni deri sa te kemi e te mbajme nji Zot mbi vehte; ka, po, Shqipni deri sa te dalin Shqiptare fatosa; ka dhe do te kete Shqipni derisa gjaku i juej i kërthnesët e i gjalle te vloje ne kujtim e ndër ndjesi te Shqiptarvet, deri qi ne Shqipni, pa ndryshim krahine e besimi, te çmohen e te madhnohen themeluesat e atdheut.
Kemi pse te jemi e te mbahemi Shqiptare, deri sa te shenjta te ruhen besë e burrni.

Me të tanë fuqine t’uej vigane m’i a bani nje urim Shqipnise; m’i ndillni te mbarë e perparim, pagjë e ngadhnim.
Por dhe nje namë, si rrufeja, m’i a leshoni kulshedres se re, rrymvet derrmuese, qi po e brejne jeten shqiptare: atyne po, te cilet thone se po bashkojne e na shkaterrojne: levdohen per dashuni, e na qesin mënin e fitmen, duen te na mesojne e po na zhburrnojnë.
Heu ! ata mos qofshin, e Zoti i vrafte njata, te cilet duen t’i lane Shqiptaret pa bese ndër vehte, duen t’i qesin nga morali dhe karakteri, nga familja e historia.

Nuk po u pyes kush jeni e kah po veni. Kudo shkojshi, te bardhe qofshi ; ku ndejshi, flori ndritshi. Ideali i juej me tregon se kush jeni, vdekja e juej me dishmon se ku dueni. Nuk me duhet gja kush u vrau, por knaqem, kah marr me mend ate per shka ju rat preja e dores mizore. Nuk marr parasysh ç’ krahine qet e ç’ besim patët, më mjafton te dij se besuet ne nji Zot, e si kristal i kulluet rrodhi ndër dejt t’uej gjaku shqiptar.

Ju mesyt Shkodren per strehe atdhetarije, per lamë veprimi, per strofull sigurie. Edhe Shkodra me kënaqë ju priti e iu dha nderimin qe ju perkitte: pa ndryshim ju rreshtoi nder fatosat e vet, nder te vdekunit e pavdekshem, krahas me nji Dedë Gjo’ Lulë e tjerë sokola.

Eh, moj Shkoder, moj mizore ! Si s’u ngine ma njihere me gjak ? Deri kur ma do te m’i a kendojsh kangen vdekjes e shemtimit?
Shka asht ne ty, qi dukesh si të ngadhnojshesh ma fort mbi vdekje se sa ne jete, si te gezojshesh ma fort per te mbetun se per te gjallë? Me shka ma mund do te shuhet ajo etja e jote, qi tashma sot te rreshkë e te pervlon?…

Ti, mizore njimend, por fatose , pse sikurse ne djep t’and perkunde burrat e maleve, ashtu ne prehën t’and mblodhe, ne votren t’ande rreshtove kreshniket e kombit. Mizore, po, por trimneshë, pse kurdohere ne vdekje pave shpetimin; ne therori ,fitimin; ne burrni, forcen. Mizore po, por fisnike, pse nderër e burrni i pate gjithmone per piri.
Zotnij te ndritshem ! Nuk due t’u ndali ma. Keni udhe te gjate. Mirrni kto visare te çmueshme, e shkoni. Por para se te niseni, eni ketu, e mbi keta eshtën, shëmblles ideali, force dhe bashkimi, t’ia shtrijme doren shoqishojt, Toske e Gege, muhemdane e te krishtene e me besen e burravet, me besen Shqiptare, te lidhemi per t’i a mbajt Shqiptarit te pa prekun nje Zot te vertete, nje atdhe te lumtun, per te bame Shqipnine e re, te forte e te madhnueshme, te denje per Skenderben.
T’i diftojme, po, botes, se Shqiptaret jane njimend burra; se mund te jemi Tosk e Gege, muhamedane e te krishten, e njiheri Shqiptare te njimendët.

Zoti i vertete e atdheu le të na bashkojne, Zoti e atdhu te na mbajne;
Me Zot e me atdhe te lumnojme !
KUR TE VDES
nga Havzi Nela

Kur te mesoni se kam vdeke,
Kur te thoni: “Ndjese paste!”
A e dini se cfare kam hjeke
Une, poeti zemerzjarrte?

Kur te pyesni: “Ku e ka vorrin?”
Kur t’kerkoni me ma gjete.
Thoni: ” Ai urreu mizorin”.
Thoni: “Dheu s’ka me e trete”.

Thoni: “Ai e deshi jeten,
Jeta n’vuetje e dermoi”.
Thoni se ka mbrojte te drejten,
Grusht tiranesh nuk duroi.

Thoni: “Desh, kerkoi lirine,
Si skifter ne fluturim,
Provoi prangat, t’errte qeline,
Per te mjeret leshoi kushtrim”.

Thoni: “Drite ai kerkoi,
E vete drite nuk pa me sy”
Thoni: “Per njerzine kendoi,
E per vete mbajti zi”.

Thoni se e qerroi terri
Thoni: “Dielli nuk u ngrohu”.
Thoni se e trishtoi tmerri
E te shtypunit i tha: “Cohu!”

Kur te vije, te cele pranvera,
Kur bilbili nis me kendue.
Mbi vorr tim me gur’e ferra,
Nji tufe luleme ma leshue.

Prekni vorrin,mos ngurroni,
Kush ka linde, ai ka me vdeke,
Veten ju kur t’a ngushelloni,
Thoni:”Gjalle kurkush s’ka mbete!”

Advertisements

Lini një Përgjigje

Plotësoni më poshtë të dhënat tuaja ose klikoni mbi një nga ikonat për hyrje:

Stema e WordPress.com-it

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj WordPress.com. Dilni / Ndryshoje )

Foto Twitter-i

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Twitter. Dilni / Ndryshoje )

Foto Facebook-u

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Facebook. Dilni / Ndryshoje )

Foto Google+

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Google+. Dilni / Ndryshoje )

Po lidhet me %s