Muaj: Nëntor 2016

KRIMINELËT E LUFTËS. Ja për kë ben Homazhe politika Shqiptare..Ekskluzive ..Emrat e Krimineleve. Nga Çelo Hoxha.

20161128_195226

KRIMINELËT E LUFTËS

Nga Çelo Hoxha*

Anëtarët e KQ të PKSH-së dhe anëtarët e Shtabit të Përgjithshëm[1] kanë përgjegjësi direkte për krimet e Partisë Komuniste Shqiptare dhe të Ushtrisë Nacionalçlirimtare. Ata kanë qenë, duke iu referuar ligjit nr. 41, anëtarë të strukturave politike dhe ushtarake “që kanë inspiruar, organizuar, urdhëruar, eksekutuar ose ndihmuar [forcat partizane] në vepra kriminale.”

Drejtuesit e qarkoreve të PKSH-së dhe formacioneve të ndryshme partizane kanë përgjegjësinë e tyre, sipas hierarkisë dhe në varësi të rolit të luajtur në ngjarje të caktuara. Përgjegjësia është individuale, por si bashkëpunëtorë në krim, persona që kanë pasur dijeni për një krim ose për moskallëzim krimi mund të fajësohen të gjithë partizanët pjesëmarrës në ngjarje. Personat e shënuar në listën e mëposhtme (përjashto dy prej tyre, që janë cilësuar) nuk i kanë denoncuar (penalisht ose publikisht) krimet e PKSH-së dhe UNÇ-së, pra, nuk u distancuan kurrë prej tyre. Shumica e tyre kanë qenë drejtues të formacioneve të ndryshme partizane.

Përgjegjësia në krime (autorësi, ose pasje dijeni) e personave, emrat e të cilëve janë theksuar (me bold) është e vërtetuar. Disa janë dokumentuar në libër, të tjerëve iu është vënë referenca arkivore ku gjendet gjurma e krimit.

Disa prej tyre vazhdojnë të nderohen si dëshmorë, sepse janë vrarë gjatë luftës, megjithatë, ata janë përfshirë në listë për dy arsye: 1) krimet e tyre nuk mund t’i mohojmë, për shkak të fatit tragjik të autorëve; 2) titulli dëshmor iu është dhënë nga institucionet e një regjimi kriminal, diktatura komuniste.

Në listë gjenden edhe disa persona, të cilët kanë qenë drejtues të formacioneve partizane, por më vonë i braktisën ato. Aty ku kemi pasur dijeni, e kemi theksuar këtë fakt.

Asllan Gurra, komandant i batalionit të Oparit, Korçë

Abdyl Këllëzi, komisar i Brigadës XVI[2] (Dokumenti 90, 103, 105)

Adil Çarçani, zv/komisar i Brigadës VII (Dokumenti 54, 67, 86)

Adil Prishta, zv/komandant batalioni, Brigada VII

Adnan Qatipi, zv/komandant batalioni, Brigada III

Ali Vinçani, komandant i Batalionit “Kelmendi-Gërmenj”, Korçë

Agush Gjergjevica, anëtar i shtabit të qarkut Korçë

Amdi Babani, komandant batalioni, Brigada XV (Dokumenti 107)

Andon Xoxa, komisar, kompania II, batalioni II, Brigada I (u vra gjatë grabitjes së Pogradecit nga Brigada I dhe IV) (Dokumenti 50)

10.  Anton Bulaqi, zv/komandant i batalionit partizan vullnetar të Shkodrës

11.  Ardi Rakipi, zv/komandant batalioni, Brigada V

12.  Asaf Dragoti, komandant i Brigadës VIII

13.  Asaf Tahiraj, Komandanti i Brigadës VIII (Dokumenti 71, 120, 129, 130)

14.  Astrit Nishani, zv/komandant batalioni, Brigada VI

15.  Baba Fejzo, anëtar i Shtabit të Zonës I Operative[3]

16.  Bahri Zaimi, komandant artilerie i Brigadës VII

17.  Bajt Asllani, zv/komandant batalioni, Grupi i Pezës

18.  Balil Peçi, zv/komandant batalioni, Brigada VI

19.  Baki Starja, komandant batalioni territorial, qarku Korçë

20.  Bako Dervishi, komandant batalioni, Brigada V

21.  Bajram Vula, zv/komandant batalioni, Brigada III

22.  Barjam Sinojmeri, zv/komisar i Brigadës VIII (Dokumenti 72, 89)

23.  Bedri Spahiu, komisar i Zonës I Operative, anëtar i KQ të PKSH-së, anëtar i kryesisë së KANÇ

24.  Bejto Bultica, komandant batalioni, qarku Berat[4]

25.  Beqir Balluku, komandant i Brigadës II (Dokumenti 66, 80, 94, 95)

26.  Bido Sejko, zv/komandant batalioni, Brigada VI

27.  Bilbil Klosi, anëtar i sektorit politik, Brigada V (Dokumenti 69)

28.  Burhan Beqari, komandant batalioni II, Brigada XII

29.  Cute Selenica, komandant çete, qarku Korçë

30.  Çelo Arrëza, komandant batalioni, Brigada V[5]

31.  Dali Ndreu, anëtar i Shtabit të Përgjithshëm të UNÇ-së, komandant i Divizionit I (Dokumenti 40)

32.  Dane Mehmeti, komandant batalioni, Brigada V

33.  Dul Rrjolli, komisar i rrethit Lezhë[6]

34.  Dushan Mugosha, themelues i PKSH-së, zv/komisar i Brigadës I

35.  Ethem Haxhiu, zv/komandant i batalionit “Reshit Çollaku”

36.  Enver Hoxha: anëtar i KQ të PKSH-së; komisar i Shtabit të Përgjithshëm; komandant i UNÇ-së (pas majit 1944); anëtar i kryesisë së KANÇ (Dokumenti 3, 4, 9, 10, 11, 12, 14, 15, 16, 17, 21, 22, 23, 24, 28, 29, 31, 33, 34, 35, 37, 38, 43, 44, 45, 53, 58, 60, 124, 125, 126, 127, 131, 132)[7]

37.  Enver Liçaj, komisar i Çetës së Sopotit (Dokumenti 36)

38.  Ernest Jakova, zv/komandant batalioni, Brigada III

39.  Esat Dishnica, (Dokumenti 35)

40.  Esat Ndreu, komandant i grupit territorial të Dibrës

41.  Estref Sihati, zv/komandant batalioni, Brigada VIII

42.  Fadil Çeçi, zv/komandant i Brigadës V

43.  Faik Cakuni, komandant i batalionit “Fuat Babani”, Korçë (Dokumenti 52, 53)

44.  Faslli Jaho, anëtar i Shtabit të Zonës I Operative

45.  Fatmir Gjata, zv/komisari i batalionit “Çlirimi”, Korçë

46.  Fejzo Bino, komisar, kompania III, batalioni I, Brigada I

47.  Fejzo Ismaili, në dispozicion të Shtabit të Zonës I Operative

48.  Ferik Hado, në dispozicion të Shtabit të Zonës I Operative

49.  Ferit Radovicka, komisar, kompania I, batalioni II, Brigada I; komandant batalioni, Brigada I; komandant i operacionit të spastrimit në Koplik, 1945[8] (Dokumenti 137)

50.  Fetah Selcka, zv/komandant batalioni, Brigada IV

51.  Feti Bubësi, komandant batalioni IV, Brigada VI

52.  Feti Smokthina, komandant i kompanisë II, Batalioni I, Brigada I; komandant batalioni, Brigada I

53.  Fiqrete Shehu, (Dokumenti 57, 70)

54.  Flamur Nishani, anëtar i sektorit politik për çështjet e rinisë në Brigadës VIII (Dokumenti 77)

55.  Foto Stamo, komisar çete (me Xhezar Serishtin dhe Zalo Zvarishtin), qarku Korçë

56.  Gafur Çuçi, anëtar i sektorit politik të Brigadës VIII, komisar i Divizionit V (Dokumenti 73)

57.  Gani Nivica, komandant batalioni, Brigada VIII

58.  Gogo Nushi, anëtar i KQ të PKSH-së (Dokumenti 5, 22, 23, 27, 28, 29, 34, 92)

59.  Gaqo Peristeri, komisar batalioni, qarku Korçë

60.  Gaqo Tashko, anëtar i kryesisë së KANÇ

61.  Gjergj Kokoshi, anëtar i kryesisë së KANÇ

62.  Gjin Marku, anëtar i KQ të PKSH-së, komandant i Brigadës VII (Dokumenti 116)[9]

63.  Gjon Banushi, komandant i Brigadës IV (Dokumenti 110)

64.  Gjon Gjonaj, zv/komandant i Brigadës XVI (Dokumenti 103)

65.  Gjon Marashi, komandant i çetës së Dukagjinit[10]

66.  Hajdar Dushi, zv/komisar i batalionit partizan vullnetar të Shkodrës

67.  Haki Bejko, komisar, kompania III, batalioni II, Brigada I (Dokumenti 50)[11]

68.  Haki Toska, (Dokumenti 83)

69.  Halim Xhelo, komandant batalioni, Brigada V

70.  Hamdi Lemo, komandant batalioni, Brigada III

71.  Hamit Keçi, zv/komandant i Brigadës III

72.  Hariz Velo, anëtar i Shtabit të Zonës I Operative

73.  Hasan Moglica, komandant çete, qarku Korçë[12]

74.  Hasan Mëhilli, komisar i kompanisë II, batalioni I, Brigada I

75.  Hasan Pulo, zv/komandant i Zonës I Operative; anëtar i kryesisë së KANÇ

76.  Hasan Selenica, zv/komisar i batalionit “Hakmarrje”, Korçë

77.  Haxhi Lleshi, anëtar i Shtabit të Përgjithshëm të UNÇ-së (Dokumenti 11, 41)

78.  Haxhi Seseri, komandant i batalionit territorial të Dajtit

79.  Hito Çako, zv/komandant i Brigadës V.

80.  Hulusi Spahiu, komandant i Brigadës III (Dokumenti 97)

81.  Hysen Blloshmi, komandant i Çetës së Sopotit (Dokumenti 36)

82.  Hysen Çino, komandant batalioni, Brigada V

83.  Hysen Zenelaj, zv/komandant, kompania II, batalioni II, Brigada I

84.  Hysni Kapo, zv/komisar i Zonës I Operative; komisar i Brigadës V; anëtar i Shtabit të Përgjithshëm të UNÇ-së; anëtar i Shtabit të Divizionit I (Dokumenti 92, 114, 123)

85.  Hysni Manushi, komandant batalioni, Brigada III

86.  Hysni Selcka, komandant batalioni, qarku Korçë

87.  Ibrahim Stafa, zv/komisar i Batalionit Vërçë-Sulovë (Dokumenti 100)

88.  Idris Seiti, komandant, kompania I, batalioni II, Brigada I, zv/komandant batalioni, Brigada I

89.  Idriz Tahiri, komisar i qarkut Shkodër[13]

90.  Irakli Bozo, komandant batalioni, Brigada II

91.  Irfan Peshtani, oficer i seksionit operativ të Brigadës VII

92.  Islam Radovicka, komandant i Zonës I Operative, anëtar i Shtabit të Përgjithshëm të UNÇ-së (Dokumenti 90, 124)

93.  Istref Sehati, zv/komandant batalioni, Brigada V

94.  Izet Kallarati, në dispozicion të shtabit të Zonës I Operative

95.  Jaho Gjoliku, anëtar i Shtabit të Zonës I Operative, zv/komandant i Brigadës VI (Dokumenti 83)

96.  Jorgji Zëra, komandant batalioni, Brigada II

97.  Josif Prifti, komisar i batalionit “Hakmarrje”, Korçë

98.  Kadri Hazbiu, komandant i Batalionit I, Brigada V (Dokumenti 88)[14]

99.  Kadri Hoxha, komandant i batalionit të Çermenikës; komandant i grupit të qarkut të Elbasanit; anëtar i KQ të PKSH-së, komisar i Brigadës VII

Kadri Musaj, komisar i Batalionit Vërçë-Sulovë (Dokumenti 100)

Kahreman Ylli, komisar i Brigadës IV (Dokumenti 110)[15]

Kapo Lena, komandant i Batalionit Vërçë-Sulovë (Dokumenti 100)

Kiço Ngjela, (Dokumenti 95)

Koçi Xoxe, themelues i PKSH-së, anëtar i KQ të PKSH-së, anëtar i kryesisë së KANÇ (Dokumenti 6)

Koço Prifti, (Dokumenti 114, 123)

Koço Tashko, anëtar i kryesisë së KANÇ

Komandanti i Çetës së Shën Gjergjit (i paidentifikuar, Dokumenti 19)

Kristo Themelko, themelues i PKSH-së, anëtar i KQ të PKSH-së, komisar i Çetës së Pezës (Dokumenti 5, 27, 37, 38)

Kudret Fratari, zv/komandant batalioni, Brigada VIII

Lako Polena, komisar i Brigadës II i Mbrojtjes së Popullit[16]

Laver Sulçe, zv/komandant batalioni, Brigada I

Lefter Kolonja, zv/komandant batalioni, Grupi i Pezës

Liri Gega, anëtare e KQ të PKSH-së (Dokumenti 14, 63, 64, 65, 68, 91)

Luan Qafëzezi, zv/komandant batalioni, Brigada VII

Lutfi Leka, komandant i batalionit të Bëzhetës (Dokumenti 8)

Llambi Gostivishti, zv/komisar i batalionit “Reshit Çollaku”

Maman Saliu, komisar i qarkut të Mbrojtjes Popullore, Shkodër (Dokumenti 147, 48)

Manol Konomi, anëtar i kryesisë së KANÇ

Manush Myftiu, zv/komisar i Brigadës V (Dokumenti 68, 88)

Maqo Çomo, zv/komisar i batalionit “Fuat Babani” (Dokumenti 52, 53)[17]

Mark Uli, komisar i çetës së Dukagjinit[18]

Marko Billa, komandant i R.P.V Palasë (Dokumenti 78)

Maze Jaupi, zv/komandant batalioni, Brigada VIII

Medar Shtylla, anëtar i KANÇ

Medat Poloska, zv/komisar i batalionit të Oparit, Korçë

Mehmet Jaho (Luftar Bolena pseud.)[19]: zv/komandant i Brigadës XII

Mehmet Shehu, kandidat i KQ të PKSH-së; komandant i Brigadës I; z/komandant i Divizionit I; komandant i operacioneve në Shkodër, pas lufte (Dokumenti 16, 30, 31, 32, 33, 126, 127, 128, 135, 139, 141, 142, 146)[20]

Meshit Çela, zv/komisar, batalioni II, Brigada I

Mestan Ujaniku, komandant i Shtabit të qarkut të Beratit

Mevlan Dervishaj, komandant i Brigadës XI[21]

Mihal Prifti, komisar i Divizionit II (Dokumenti 133, 134, 140)

Mihallaq Ziçishti, komandant i qarkut të Mbrojtjes Popullore, Shkodër (Dokumenti 147, 148)

Miladin Popoviçi, themelues i PKSH-së, drejtues de facto i saj

Minella Koleka, komandant i komandës së Vendit, Himarë (Dokumenti 79, 81)

Misto Treska, komisar batalioni territorial (me Riza Kodhelin), Korçë; komisar i Brigadës XX (Dokumenti 44)

Muhamet Prodani, komandant i kompanisë III, batalioni I, Brigada I; komandant i Brigadës I

Muharrem Kokomani, zv/komandant batalioni, Grupi i Pezës

Muharrem Butka, komandant i Komandës së qarkut të Korçës (Dokumenti 101)

Musa Daci, zv/komandant batalioni, Brigada VI

Mustafa Matohiti, komisar i Brigadës VI (Dokumenti 41)

Mustafa Gjinishi, anëtar i Shtabit të Përgjithshëm të UNÇ-së

Mustafa Xhani (Baba Faja Martaneshi), komandant i Batalionit të Martaneshit, anëtar i Shtabit të Përgjithshëm të UNÇ-së (Dokumenti 19)

Myslim Peza, anëtar i Shtabit të Përgjithshëm të UNÇ-së, komandant i partizanëve të Pezës[22]

Myslim Shyri, komisar, Batalioni II, Brigada I

Myzafer Babani,[23] komisar i batalionit “Fuat Babani” (Dokumenti 52, 53)

Myzafer Spaho, komisar i Brigadës III (Dokumenti 115)

Myzafer Trebeshina, komisar i Divizionit IV (Dokumenti 138, 143)

Nako Spirum, anëtar i KQ të PKSH-së, anëtar i kryesisë së KANÇ (Dokumenti 40)

Nasi Vithkuqi, komandant i batalionit “Qamil Panariti”, Korçë

Naum Kristo, zv/komandant batalioni, Brigada IV

Naxhije Dumi, kandidate e KQ të PKSH-së (Dokumenti 4)

Ndreko Rino, zv/komandant, kompania III, batalioni I, Brigada I; komandant batalioni, Brigad I; komandant i operacionit në Dukagjin, pas lufte (Dokumenti 133, 141, 142, 146)

Neim Kuçi, komandant batalioni, Brigada VII

Neki Pirgu, komandant çete, qarku Korçë

Nesti Titani, komisar i batalionit “Çlirimi”, Korçë

Neshat Hysi, zv/komandant i Brigadës VII

Nexhip Vinçani, komandant i grupit partizan të Korçës, komandant i Brigadës IV (Dokumenti 50)

Ngjeli Argjiri, komandant, kompania II dhe zv/komandant, batalioni II, Brigada I; zv/komandant, Brigada VIII

Niazi Çepani, anëtar i Shtabit të qarkut të Beratit

Niko Çeta, komisar i batalionit Kelmendi-Gërmenji, Korçë

Nuredin Aliu, anëtar i Shtabit të Zonës I Operative

Nuri Huta, komandant i Kompanisë I, Batalioni I, Brigada II (Dokumenti 94-96)

Ollga Plumbi, anëtare e kryesisë së KANÇ

Omer Nishani, kryetar i KANÇ

Osman Sinani, komandant batalioni, brigada III

Pajtim Shyti, (Dokumenti 84)

Panajot Plaku, komisar i batalionit I, Brigada I (Dokumenti 44, 57)

Pandi Kristo, anëtar i KQ të PKSH-së, komisar i grupit partizan të Korçës (Dokumenti 3)

Pano Xhambolla, zv/komandant i Brigadës IV

Pertef Therepeli, komandant batalioni, Shtabi i Beratit

Petraq Lalaj, zv/komisar i grupit partizan të Korçës

Petraq Titani, komisar i batalionit të Oparit, Korçë

Petrit Dume, komandant i batalionit “Hakmarrje”, komandant batalioni, Brigada IV

Petrit Hakani, komandant i Batalionit të Dumresë (Dokumenti 7, 13, 117)

Petro Bullati, komandant i Brigadës II i Mbrojtjes së Popullit[24]

Pilo Peristeri, themelues i PKSH-së; komisar i batalionit “Reshit Çollaku”; komisar i Komandës së qarkut të Korçës

Pilo Shanto, ndihmës i komandës së vendit Himarë[25]

Prenk Zhupa, komandant i rrethit Lezhë[26]

Puna, pseudonim i një personi të paidentifikuar (Dokumenti 25)[27]

Puçe Moçani, komandant çete, qarku Korçë[28]

Qazim Kondi, anëtar i Shtabit të Zonës I Operative, komisar i Brigadës VIII

Qemal Zybo, zv/komandant, kompania I, batalioni II, Brigada I

Qiriako Harito, anëtar i kryesisë së KANÇ

Rahman Uruçi, komandant i batalionit territorial të Myzeqesë; komandant i Brigadës XVI (Dokumenti 105)

185.         Rako Gërmenji, zv/komandant, kompania III, batalioni II, Brigada I

Ramadan Çitaku, themelues i PKSH-së; anëtar i KQ të PKSH-së; anëtar i Shtabit të Përgjithshëm të UNÇ-së; anëtar i kryesisë së KANÇ (Dokumenti 7, 9, 10, 12, 17, 18, 21, 65)

Ramiz Alia, komisar i Divizionit V[29]

Raqi Qirinxhi, intendent (financier) i grupit partizan të Korçës

Refat Bajrami, komandant i Brigadës XII

Rexhep Haka, komandant i batalionit vullnetar të Shkodrës

Rexhep Çami, (Dokumenti 90)

Rexhep Kolli, zv/komandant batalioni, Brigada III

Rexhep Plaku, anëtar i Shtabit të Zonës I Operative

Rexhë Deliu, komandant i batalionit territorial, Ishëm-Krujë

Riza Kodheli, komandant batalioni territorial, Korçë

Riza Vehipi, komandant batalioni I, Brigada VI

Rrahman Parllaku, komandant i Divizionit V[30]

Sabri Sevrani, komandant i qarkut Shkodër[31]

Sadik Bekteshi, komisar i batalionit partizan vullnetar të Shkodrës; komandant i grupit territorial të Shkodrës

Sadik Bocaj, përgjegjës organizativ në sektorin politik të Brigadës I (Dokumenti 56, 90)

Sali Ormani, komandant batalioni, Brigada V

Saliko Sulo, zv/komandant batalioni, Brigada V

Sami Ahmeti, komandant batalioni, Brigada VIII

Sami Baholli, (Dokumenti 56)

Sami Bineri, komandant batalioni IV, Brigada XII

Sami Gjebero, anëtar i sektorit politik të Brigadës VII (Dokumenti 84)

Sefedin Arëza, komandant, kompania III, batalioni II, Brigada I

Sefedin Meçe, komandant balioni II, Brigada VI

Seit Pojani, komisar çete (me Hasan Moglicën), qarku Korçë

Sejfulla Malëshova, anëtar i Shtabit të Përgjithshëm të UNÇ-së; anëtar i kryesisë së KANÇ (Dokumenti 20)

Selami Vinçani, zv/komandant batalioni, Brigada IV[32]

Selman Brahim, zv/komandant batalioni, Brigada I

Sinan Mazi, zv/komandant batalioni, Brigada V

Siri Shapllo, anëtar i kryesisë së KANÇ

Skënder Ali, komandant batalioni, Brigada VIII

Skënder Çaçi, komisar çete (me Xume Protopapën), qarku Korçë

Sotir Mero, komandant batalioni, Brigada VIII

Spiro Koleka, anëtar i kryesisë së KANÇ

Spiro Moisiu, komandant i Shtabit të Përgjithshëm të UNÇ-së, anëtar i kryesisë së KANÇ (Dokumenti 31, 61, 62, 85, 111-13, 118-19, 122, 135)

Spiro Shalsi, komandant batalioni, Brigada IV

Spito Llazo, atashe ushtarak pranë grupit partizan të Korçës

Stefan Dh. Grabocka, (Dokumenti 51)

Suat Leskoviku, komandant i batalionit “Reshit Çollaku” (Dokumenti 50); (më vonë) në dispozicion të Shtabit të Përgjithshëm

Sulo Kodheli, zv/komandant batalioni, Brigada I

Sulo Rexhepi, zv/komandant i kompanisë II, batalioni I, Brigada I

Shaban Idrizi, komandant batalioni III, Brigada VI

Shaban Rexha, komandant batalioni, Grupi i Pezës

Shaban Zereci, komandant i batalionit “Çlirimi”, Korçë

Shahin Ruka, komisari i Brigadës XV (Dokumenti 100)

Shefit Fetih, komandant batalioni III, Brigada XII

Shefqet Brinja, intendent i batalionit I, Brigada I

Shefqet Melcka, zv/komandant batalioni, Brigada IV

Shefqet Peçi, komandant i brigadës V, komandant i Korparmatës I (1945)[33]

234.         Shemsi Totozani, (Dokumenti 107)

Shuaip Panariti, komisar i batalionit “Qamil Panariti”, Korçë

Shuqri Shabani, komandant batalioni I, Brigada XII

Tahir Kadareja, zv/komandant i Brigadës I dhe komandant i batalionit I të saj; komandant i Brigadës VI; komandant i divizionit II

Tefik Cangoj, komandant batalioni territorial, qarku Korçë (Dokumenti 72)

Teki Kolaneci, zv/komandant i Shtabit të qarkut të Korçës, komandant i Brigadës XV (Dokumenti 77, 100)

Todi Naço, komandant i artilerisë, Brigada I

Tomorr Spahiu, zv/komandant i kompanisë I, batalioni I, Brigada I

Tuk Jakova, themelues i PKSH-së, anëtar i KQ të PKSH-së, komisari i Brigadës I (Dokumenti 30, 42, 44, 46, 50, 125)

Theodhor Masteni, zv/komandant batalioni, Brigada VIII

Vasil Konomi, Komisar i Brigadës II (Dokumenti 63, 78, 88)

Vasil Nathanaili, zv/komisar i Brigadës XII

Vasil Treska, zv/komisar i batalionit “Qamil Panariti”, Korçë

Vaskë Koleci, zv/komisar i Brigadës XV (Dokumenti 76, 109)

Ymer Dishnica, anëtar i KQ të PKSH-së; anëtar i Shtabit të Përgjithshëm të UNÇ-së; anëtar i kryesisë së KANÇ

Xume Protopapa, komandant çete, qarku Korçë

Xhafer Cenko, zv/komisari i batalionit “Kelmendi-Gërmenji”, Korçë

Xhako Merko, komandant batalioni, Brigada VIII

Xhamal Hosecka, komisar çete (me Cute Selenicën), qarku Korçë

Xheladin Beqiri, zv/komandant i batalionit I dhe komandant i kompanisë I, Brigada I; komandant batalioni, Brigada I

Xhelal Staravecka, komandant, batalioni II, Brigada I

Xhelo Fazlli, komandant batalioni, Brigada I

Xhelo Mato, komisar i kompanisë I, batalioni I, Brigada I; komandant batalioni, Brigada IV

Xhevair Spatara:,komandant batalioni, Shtabi i Beratit

Xhevdet Petrela, komandant i Brigadës XXIV[34]

Xhezar Serishti, komandant çete, qarku Korçë

Z. Bojdani, zv/komisar batalioni territorial, Korçë (me Riza Kodhelin)

Zalo Zvarishti, komandant çete, qarku Korçë

Zenel Hamiti, komisari i Brigadës XXIV[35]

Zeqiri Babani, komisar çete (me Puçe Moçanin dhe Neki Pirgun), qarku Korçë

Zija Kambo, komandant batalioni, Brigada IV

Zyko Kalivaçi, komandant batalioni territorial, qarku Korçë

Zyliftar Veleshnja, zv/komandant i Shtabit të qarkut të Beratit

Shënim: Historia e luftës partizane është e mbushur me ironi. Pas lufte, të gjithë anëtarët e kësaj liste u vlerësuan si heronj. Pastaj, pjesa më e “lavdishme” e tyre u zhduk nga faqet e historisë së luftës me ekzekutime, burgime, internime ose persekutime të llojeve të tjera.

Po listoj vetëm disa:

Komandanti i Brigadës I: u vetëvra (ose u vra).

Komandanti i Brigadës II: u ekzekutua.

Komandanti i Brigadës III: u internua.

Komandanti i Brigadës IV: u burgos.

Komandanti i brigadës VI: vdiq në brug.

Komandanti i Brigadës VII: u burgos.

Komandanti i Divizionit I: u ekzekutua.

Komisari i Brigadës I: vdiq në burg.

Nga 11 anëtarë të Shtabit të Përgjithshëm (korrik 1943): dy u ekzekutuan, dy u internuan.

Lista është më e gjatë, sepse pas qershorit 1944, UNÇ-ja u zmadhua, por rolin kryesor në fitoren e saj e patën formacionet e para ushtarake dhe drejtuesit e tyre, të cilët e mbyllën karrierën dhe jetën e vet pa dinjitet. Gjykimi i krimeve nga një këndvështrim jopolitik garanton që ata do të vazhdojnë të jenë përjetësisht në anën e turpshme të historisë së Shqipërisë. Kësaj radhe, në listë përfshihen edhe ekzekutorët e tyre.

[1] Nga anëtarët e Shtabit përjashtohet Abaz Kupi, i cili ka marrë pjesë vetëm në mbledhjen e parë të tij, pastaj u distancua prej tij.[2] Disa persona mund të shfaqen që kanë mbajtur të njëjtën detyrë, d.m.th kanë qenë komandantë ose komisarë të së njëjtës njësi partizane, por bëhet fjalë për kohë të ndryshme.[3] Emrat e anëtarëve të shtabit të Zonës I Operative Vlorë-Gjirokastër gjenden në të njëjtën listë: AQSH, F. 41, V. 194,3 D. 35, Fl. 2.[4] Po e shkruajmë siç është në origjinal, me korrigjim përsipër.[5] Ka marrë pjesë në krimet e Brigadës V në veri. Me dëshminë e tij në gjyqin e Kadri Hazbiut dëshmon që ka qenë i pranishëm në djegien e Sinës.[6] Ka marrë pjesë në operacionin e spastrimit janar-mars 1945 (AQSH, F. 14, V. 1945, D. 215, Fl. 51).[7] Këtu janë përmendur vetëm dokumentet që Enver Hoxha i ka nënshkruar me emrin e tij ose pseudonim, por ai dhe Spiro Moisiu janë personat që dërgonin ose merrnin letra në emër të Shtabit të Përgjithshëm. Miladini, emri i të cilit nuk del në dokumente, ishte personi i tretë i rëndësishëm në shtab, kurse Mugosha vepronte më shumë në terren.[8] AQSH, F. 14, V. 1945, D. 215, Fl. 131.[9] Në këtë dokument ai përmendet nominalisht, por ka qenë përgjegjës për krimet e Brigadës VII, si komandant i saj.[10] Ka marrë pjesë në operacionin e spastrimit në Dukagjin, 1945, (AQSH, F. 14, V. 1945, D. 215, Fl. 20).[11] Në dokument përmendet batalioni i tij, i cili ka marrë pjesë në plaçkitjen e Pogradecit dhe djegien e Starovës, 14 prill 1944.[12] Kaloi me nacionalistët. Lexo: “Në Shipskë të Voskopojës u zbulua një gropë me 170 kufoma”, Bashkimi i Kombit, 6 shkurt 1944, 1.[13] Ka marrë pjesë në operacionin e spastrimit në Shkodër janar-mars 1945 (AQSH, F. 14, V. 1945, D. 215, Fl. 34).[14] Përgjegjës për djegien e fshatit Sinë, Dibër. Në Dokumentin 81 nuk përmendet direkt, por e kemi shpjeguar te referencat me burime të tjera.[15] Nuk del direkt në dokument, por ai ka qenë komisari i brigadës në kohën që raportohen krimet në Dokumentin 103.[16] Ka marrë pjesë në operacionin e spastrimit në Shkodër, janar-mars 1945 (AQSH, F. 14, V. 1945, D. 215, Fl. 38, 41).[17] Dokumenti flet për veprimtarinë e batalionit, ku Çomo ka qenë zv/komisar, ai nuk përmendet nominalisht.[18] Ka marrë pjesë në operacionin e spastrimit në Dukagjin, 1945, (AQSH, F. 14, V. 1945, D. 215, Fl. 20).[19] Mehmet Jaho e kishte pseudonimin Luftar Bolena: AMB, F: Dosjet Penale, D. 1556-A, Fl. 101; Dëshmi e Bektash Hoxhës, i dënuar politik.[20] Ka disa dokumente nga spastrimet në Shkodër, ku Mehmet Shehu nuk përmendet nominalisht, por raportet i drejtohen komandës së operacionit dhe ai ishte drejtuesi i tij.[21] Ka marrë pjesë në operacionin e spastrimit në Shkodër, janar-mars 1945 (AQSH, F. 14, V. 1945, D. 215).[22] Veprimtaria e forcave që ai drejtonte përmendet disa herë në libër, sidomos në dokumentet e firmosura nga komisari Kristo Themelko.[23] Nuk jam i sigurt nëse Myzafer Babani dhe Myzafer Spaho janë persona të ndryshëm apo i njëjti. Shumë herë përdoret edhe emri i fshatit si mbiemër. Sidoqoftë, po i lë veç e veç, siç dalin në dokumente.[24] Ka marrë pjesë në operacionin e spastrimit në Shkodër, janar-mars 1945 (AQSH, F. 14, V. 1945, D. 215, Fl. 38, 41).[25] AQSH, F. 69/APL, V. 1944, D. 7-8. Në këto dosje ka një numër dokumentesh, ku Shanto nënshkruan si “ndihmës” (i komandës).[26] Ka marrë pjesë në operacionin e spastrimit, janar-mars 1945 (AQSH, F. 14, V. 1945, D. 215, Fl. 51).[27] Personi që ka këtë pseudonim mund të jetë përmendur edhe me emër në këtë listë, por ne e shënojmë, meqenëse del në dokumente dhe nuk e dimë kujt i përket.[28] Kaloi me nacionalistët. Lexo: “Në Shipskë të Voskopojës u zbulua një gropë me 170 kufoma”, “Bashkimi i Kombit”, 6 shkurt 1944, 1.[29] Ka marrë pjesë në spastrimet në Kosovë. Lexo: Uran Butka, “Masakra e Tivarit dhe përgjegjësia e shtetit shqiptar” (Tiranë: ASD Studio, 2011).[30] Ka marrë pjesë në spastrimet në Kosovë. Lexo: Uran Butka, “Masakra e Tivarit dhe përgjegjësia e shtetit shqiptar” (Tiranë: ASD Studio, 2011).[31] Ka marrë pjesë në operacionin e spastrimit në Shkodër, janar-mars 1945 (AQSH, F. 14, V. 1945, D. 215, Fl. 34).[32] Drejtuesit e Brigadës IV, të cilëve s’iu del emri në dokumente, janë të implikuar në sulmin ndaj Pogradecit dhe djegien e Starovës, sepse brigada ka qenë e plotë.[33] Përgjegjës për krimet e Brigadës V, e cila përmendet në libër. Ka marrë pjesë në operacionin e spastrimit në Shkodër. Ka marrë pjesë në operacionin e spastrimit në Shkodër, janar-mars 1945 (AQSH, F. 14, V. 1945, D. 215, Fl. 147).[34] Pjesëmarrës në spastrimin e Veriut, 1945, (AQSH, F. 14, V. 1945, D. 215, Fl. 134-35).[35] Pjesëmarrës në spastrimin e Veriut, 1945, (AQSH, F. 14, V. 1945, D. 215, Fl. 134-35).* Pjesë nga  librit “Krimet e Komunistëve .

Sigurimsat të gjithë të Punësuar nga Qeveria..Ja Emrat..Nga Tanush Kaso.

fb_img_1480437200920

Rilindja e Sigurimit Enverist
ALBANIAN-AMERICAN FREEDOM HOUSE

Nga Tanush Kaso

Njihuni me emrat e këtyre:

I. Sigurimi i Shtetit ose siç quhet zyrtarisht SHIK-u i Vlorës

1-Agron Tozaj, Kryetari i SHIK-ut. Nip i Tozajve.

Oficer Sigurimi. Gazetar i Koha Jonë Anëtar i Komitetit Mbrojtjes gjatë pranverës së vitit 1997. Komisari i njësiteve guerile. Kish detyrë direkte të merrej me armiqtë e klasës në polici. Më 28 shkurt 1997 ka udhëhequr dhe organizuar sulmin me armë mbi SHIK-un e Vlorës.

2-Fatos Ismaili, N/Kryetar i SHIK-ut. Djali i Harun Ismailit, 25 vjet shef sigurimi. Fatos (Ismaili) ish oficer sigurimi dhe hetues. Siç thonë, është pushuar nga puna në Fier.

3-Besnik Imeri, Shef i anti Korrupsionit. Vetë ka qenë mbi 10 vjet oficer sigurimi, N/Kryetar i Degës Punëve të Brendëshme në Kavajë, përgjegjës për ç’ka ndodhi atje më 1989-1990. Është pushuar nga puna për shpërdorim detyrë.

4-Xhevit Kafazi, oficer dhe shef Sigurimi mbi 15 vjet. Detyra e tij kordinimi i punës së grupeve guerile, gjatë pranverës 1997.

5-Kastriot Hasho, Oficer, familje enveriste. Oficer sigurimi dhe hetues. Është nip i Adil Çarçanit dhe dy oficerëve të Sigurimit Bujar dhe Astrit Aloçit, me akuzë e cila është hapur.

6-Gramoz Velçani, Familja Komuniste. Ka qenë oficer sigurimi në burgje. Në këtë detyrë Partia dhe shoku Enver shpinte njerëz më të besuar dhe që kishte prova. Pranë çdo burgu, kishte një deri në dy punonjës të Sigurimit të Shtetit, që organizonin punën me rrjetin sekret informativ. Pasojat ishin dramatikë për kundërshtarët politikë, të ish sistemit diktatorial që vuanin dënimin në këto burgje. Duke filluar nga viti 1958 si rezultat i këtyre operacioneve sekrete, u dënuan ose ridënuan me vdekje dhe zgjatjes të kohës së dënimit mijëra të burgosur politik. Tani Gramozi kthehet përsëri në SHIK, për të përsëritur tragjedinë e parë.

7-Kushtrim Lefter Shabani, Familja enveriste. Sot oficer në SHIK. Ka qënë komandant natën e 28 shkurtit 1997, kur u sulmuan dhe u vranë oficerët e shtetit shqiptar. Në adresë të tij ka disa foto dhe dokumenta të tjera.

8-Aliosha Broka. Nipi i shokut Zabit Brokaj. Oficer sigurimi për mbi 15 vjet. Ka qenë ndërlidhës ndërmjet qëndrës dhe bazës gjatë pranverës 1997. Për rezultate të larta gjatë kryengritjes është transferuar në Tiranë.

9-Ylli Meçe. Bir oficeri sigurimi. Vetë oficer sigurimi.

10-Zenel Zeneli. Shef sigurimi mbi 15 vjet. Eshtë emëruar shef seksioni. Detyra e tij të ngrinte në luftë kundër Sali Berishës zonën e Llakatundit.

11-Agron Alimema. Bir i një shefi sigurimi. Vetë shef sigurimi për mbi 15 vjet. Eshtë në ndjekje penale për vrasje, dosja e tij përmban 600 faqe materiale. Sot është në SHIK.

12-Shkëlqim Luçi. Ish oficer sigurimi.

II. Oficerë Sigurimi në Drejtorinë e Policisë Vlorë

1-Gjon Abazi. Ish oficer Sigurimi. Sot drejtor i Policisë Vlorë.

2-Mejtim Meçe. Babai i tij që nga 1945 për 25 vjet Shef Sigurimi.

Vetë Mejtimi mbi 15 vjet Shef Sigurimi, sot Zv/ drejtor i Policisë.

3-Haxhi Demiri. Ish oficer Sigurimi, Ish Drejtor i Policisë, sot është këshilltar në ministri.

4-Xhovalin Noja. Oficer Sigurimi mbi 15 vjet.

5-Zalo Matraku. Shef Sigurimi mbi 20 vjet.

6-Maze Mazaj. Ish shef sigurimi në Ishullin e Sazanit.

7-Baki Gjoliku. Ish shef sigurimi mbi 10 vjet.

8-Albert Nushi. Ish oficer sigurimi

9-Haki Hasanbega. Ish oficer sigurimi

10-Thimi Gocka. Ish oficer sigurimi

11-Sazan Ferati. Ish oficer sigurimi

12-Ali Hajdini. Ish N/Kryetar i Degës Punëve të Brendëshme Vlorë. Sot është Shef i Komisaraiatit të Vlorës.

13-Kujtim Pepa. Ish oficer sigurimi.

14-Hetem Skënderi. Ish shef sigurimi për mbi 20 vjet. Sot është marrë si shef i kundërzbulimit të Drejtorisë së Policisë.

Të gjithë oficerët e Sigurimit të Shtetit Diktatorial të Enver Hoxhës, kanë qenë me detyrë të caktuar gjatë kryengritjes të armatosur të parnverës 1997, dhe antarë të Komitetit të Mbrojtjes , një si anti kushtetues për të cilin do të përgjigjen nesër para drejtësisë.

Sigurimi i Shtetit Komunist shkatërron pasurinë kombëtare të rrjetit të fshehtë informativ

Gazeta të persekutuarve politikë Liria A , që më 12 qershor 1997 paralajmëronte se Çfarë po i lenë trashëgim Shqipërisë duke sulmuar policinë ? Nga ky akt i turpshëm, që me mjetet më të ulta dhe me mënyrën më imorale, u sulmua policia nga Partia e Qeverisë Komuniste të sotme, dhe nga shtypi i saj, siç shihet fare qartë, Shqipërisë i mbeti trashëgim ato ishin paralajmëruar: krimi i organizuar, kondrabanda, ose ndryshe shkatërrimi i vendit, mbi të gjitha sovraniteti i vendit tënd është nxjerrë në Ankand.

Ish Sigurimsat ..të gjithë te punesuar nga Qeveria Socialiste Ja Emrat…Nga Tanush Kaso.

fb_img_1480436960603

Rilindja e Sigurimit Enverist
ALBANIAN-AMERICAN FREEDOM HOUSE

Nga Tanush Kaso

Njihuni me emrat e këtyre:

I. Sigurimi i Shtetit ose siç quhet zyrtarisht SHIK-u i Vlorës

1-Agron Tozaj, Kryetari i SHIK-ut. Nip i Tozajve.

Oficer Sigurimi. Gazetar i Koha Jonë Anëtar i Komitetit Mbrojtjes gjatë pranverës së vitit 1997. Komisari i njësiteve guerile. Kish detyrë direkte të merrej me armiqtë e klasës në polici. Më 28 shkurt 1997 ka udhëhequr dhe organizuar sulmin me armë mbi SHIK-un e Vlorës.

2-Fatos Ismaili, N/Kryetar i SHIK-ut. Djali i Harun Ismailit, 25 vjet shef sigurimi. Fatos (Ismaili) ish oficer sigurimi dhe hetues. Siç thonë, është pushuar nga puna në Fier.

3-Besnik Imeri, Shef i anti Korrupsionit. Vetë ka qenë mbi 10 vjet oficer sigurimi, N/Kryetar i Degës Punëve të Brendëshme në Kavajë, përgjegjës për ç’ka ndodhi atje më 1989-1990. Është pushuar nga puna për shpërdorim detyrë.

4-Xhevit Kafazi, oficer dhe shef Sigurimi mbi 15 vjet. Detyra e tij kordinimi i punës së grupeve guerile, gjatë pranverës 1997.

5-Kastriot Hasho, Oficer, familje enveriste. Oficer sigurimi dhe hetues. Është nip i Adil Çarçanit dhe dy oficerëve të Sigurimit Bujar dhe Astrit Aloçit, me akuzë e cila është hapur.

6-Gramoz Velçani, Familja Komuniste. Ka qenë oficer sigurimi në burgje. Në këtë detyrë Partia dhe shoku Enver shpinte njerëz më të besuar dhe që kishte prova. Pranë çdo burgu, kishte një deri në dy punonjës të Sigurimit të Shtetit, që organizonin punën me rrjetin sekret informativ. Pasojat ishin dramatikë për kundërshtarët politikë, të ish sistemit diktatorial që vuanin dënimin në këto burgje. Duke filluar nga viti 1958 si rezultat i këtyre operacioneve sekrete, u dënuan ose ridënuan me vdekje dhe zgjatjes të kohës së dënimit mijëra të burgosur politik. Tani Gramozi kthehet përsëri në SHIK, për të përsëritur tragjedinë e parë.

7-Kushtrim Lefter Shabani, Familja enveriste. Sot oficer në SHIK. Ka qënë komandant natën e 28 shkurtit 1997, kur u sulmuan dhe u vranë oficerët e shtetit shqiptar. Në adresë të tij ka disa foto dhe dokumenta të tjera.

8-Aliosha Broka. Nipi i shokut Zabit Brokaj. Oficer sigurimi për mbi 15 vjet. Ka qenë ndërlidhës ndërmjet qëndrës dhe bazës gjatë pranverës 1997. Për rezultate të larta gjatë kryengritjes është transferuar në Tiranë.

9-Ylli Meçe. Bir oficeri sigurimi. Vetë oficer sigurimi.

10-Zenel Zeneli. Shef sigurimi mbi 15 vjet. Eshtë emëruar shef seksioni. Detyra e tij të ngrinte në luftë kundër Sali Berishës zonën e Llakatundit.

11-Agron Alimema. Bir i një shefi sigurimi. Vetë shef sigurimi për mbi 15 vjet. Eshtë në ndjekje penale për vrasje, dosja e tij përmban 600 faqe materiale. Sot është në SHIK.

12-Shkëlqim Luçi. Ish oficer sigurimi.

II. Oficerë Sigurimi në Drejtorinë e Policisë Vlorë

1-Gjon Abazi. Ish oficer Sigurimi. Sot drejtor i Policisë Vlorë.

2-Mejtim Meçe. Babai i tij që nga 1945 për 25 vjet Shef Sigurimi.

Vetë Mejtimi mbi 15 vjet Shef Sigurimi, sot Zv/ drejtor i Policisë.

3-Haxhi Demiri. Ish oficer Sigurimi, Ish Drejtor i Policisë, sot është këshilltar në ministri.

4-Xhovalin Noja. Oficer Sigurimi mbi 15 vjet.

5-Zalo Matraku. Shef Sigurimi mbi 20 vjet.

6-Maze Mazaj. Ish shef sigurimi në Ishullin e Sazanit.

7-Baki Gjoliku. Ish shef sigurimi mbi 10 vjet.

8-Albert Nushi. Ish oficer sigurimi

9-Haki Hasanbega. Ish oficer sigurimi

10-Thimi Gocka. Ish oficer sigurimi

11-Sazan Ferati. Ish oficer sigurimi

12-Ali Hajdini. Ish N/Kryetar i Degës Punëve të Brendëshme Vlorë. Sot është Shef i Komisaraiatit të Vlorës.

13-Kujtim Pepa. Ish oficer sigurimi.

14-Hetem Skënderi. Ish shef sigurimi për mbi 20 vjet. Sot është marrë si shef i kundërzbulimit të Drejtorisë së Policisë.

Të gjithë oficerët e Sigurimit të Shtetit Diktatorial të Enver Hoxhës, kanë qenë me detyrë të caktuar gjatë kryengritjes të armatosur të parnverës 1997, dhe antarë të Komitetit të Mbrojtjes , një si anti kushtetues për të cilin do të përgjigjen nesër para drejtësisë.

Sigurimi i Shtetit Komunist shkatërron pasurinë kombëtare të rrjetit të fshehtë informativ

Gazeta të persekutuarve politikë Liria A , që më 12 qershor 1997 paralajmëronte se Çfarë po i lenë trashëgim Shqipërisë duke sulmuar policinë ? Nga ky akt i turpshëm, që me mjetet më të ulta dhe me mënyrën më imorale, u sulmua policia nga Partia e Qeverisë Komuniste të sotme, dhe nga shtypi i saj, siç shihet fare qartë, Shqipërisë i mbeti trashëgim ato ishin paralajmëruar: krimi i organizuar, kondrabanda, ose ndryshe shkatërrimi i vendit, mbi të gjitha sovraniteti i vendit tënd është nxjerrë në Ankand.

Shqiperia eshte akoma e pushtuar ,,Duke bere homazhe krimineleve.nga Kujtim Cekani.

20161128_195226

,Shqiperia eshte akoma e pushtuar ,,

28 Nentori nje dite e shenuar ne historine e ketij Kombi.Per fat te keq edhe nje dite qe filloi pushtimin e Shqiperise me terrorin Komunist ,Nga dite e bukur u kthye ne dite te zeze ku me pushtimin e Shqiperise nga bastardet e kuq vendi jone u kthye ne nje burg 50 vjecar ,,ne nje kasaphane ku nuk kurseu askend ,, Paturpesia e kelysheve te kuq nuk ka limit ,Vrane cdo kend qe i dilte perpara , edhe burrat e kombit Firmetaret e Pavarsise ,,familjet e tyre u persekutuan u vrane femijet i internuan ,,E cfar nuk u be ne kete vend ,akoma sot per reabilitimi i mijera familjeve te shkaterruara as qe behet fjale Kelyshet e kuq qe duart i kan akoma me gjak Shqiptaresh me paturpesine me te madhe perulen para Flamurit Kombetare ,Ismail Qemali renkon ,.Te vdekurit tane renkojne ,Flamuri Kombetare ka rene ne duart e Krimineleve te Kombit Që sa ger gjejne rastin i venë yllin e kuq bolshevik ,,Kombi ka rene ne duar te krimineleve ,,Shqiperia eshte akoma e pushtuar ,,

 

Shpallja e pavaresise ne Librazhd – Qukes-Starove (citim i shenimeve te patriotit Lef Nosi).Nga Arjan Çala.

20161127_201200.jpg

Shpallja e pavaresise ne Librazhd – Qukes-Starove (citim i shenimeve te patriotit Lef Nosi)
Elbasan 13 Vjeshta e Trete 1912
Hajdar Bej Blloshmit drejtorit te gjymnazit te Durresit
Durres

Me qene se kazaja e Staroves asht Shqipni edhe ne kete kaza nuk ka element tjeter vec shqiptarit, ju zgjodhem perfaqesues me vota te perbashketa te gjithe popullit te kazase se Staroves, Qukesit dhe Librazhdit per me u ndodhe vete, – ose me vume zavendes ata zotnij qe ti shofin me udhe atje-ne Kongrest, qe do te bahet, per me cfaqun qenjen tone kombetare, per me sigurue kufijt tone politik edhe per me shpetue Shqipnine. Te merrni pjese ne bisedime, ashtu edhe ne veprimet qe do te bahen perane Shtetesh Mbedha. Merruni vesh me te shpejte me Ismal Qemal Bene edhe pa humbe as nji minute shkoni ne Vlone. Lutemi na lajmoni nisjen tuaj.
Kryetari i Bashkise Arsllan Bej Minorolli, Hysrev Bej Starova, Qerim Bej starova, Hasan Bej Starova, Jashar Bej Starova.

Nga kat. Berzeshte: Selim Blloshmi, Hysein Leka, Hasan Blloshmi, Ismail Leka, Shaban Blloshmi.
Nga Velicani i Mokres: Hysein Ago, Hasan Bej,.
Nga kat. Qukes : Salih Kopace, Salih Kushta.
Nga kat. Debrove Ibrahim Ago.
Nga kat. Stranik Jashar Ago.
Nga kat. Kododesh: Adem Ago.
Nga kat. Dardhe Elmas Duka.
Nga kat. Vehcan : Qazim Polisi…

nga Arjan Çala.

Turp..Turp..Lista e Viktimave të Bilbil Klosit..Dikush tja japin Çunit te Kurtit.Nga Agustin Miraka.

fb_img_1480271895578

Bilbil Klosi, gjykatësi komunist që dha shekuj burg dhe u mori jetën qindra antikomunistëve

Mund të konsiderohet si rast tipik ai dënimeve që ai ka dhënë. Në vitet e para të sundimit të tyre gjykatësit ushtarak Bilbil Klosi i priste shpata në të gjitha anët duke shuar me një firmë të vetme sa e sa persona, e për rrjedhojë duke shkatërruar kushedi sa familje. Sikur njerëzit të ishin dele, lopë, apo kuaj, gjykatësi Klosi i dënonte të gjithë brenda një dite. I mbyllte në një vend të përbashkët në vendin e caktuar për gjykatë e pastaj i merrte nga 10, 20 ose më shumë. Vendimin e përmblidhte brenda një faqe.

I kursente partisë së tij edhe bojën edhe letrën. Ka mundësi t’i ketë propozuar të kursenin edhe plumbat pasi mund të përdoreshin metoda të tjera si helmimi, mbytja, etj. Ndoshta është rasti më tipik sesi një person i diplomuar në perëndim për drejtësi, mund të bëhej kaq i pamëshirshëm në vendin e tij duke prodhuar me aq shpejtësi padrejtësi, viktima e dhimbje të pafund.Dikur më 1944 – 1945 ishte komisar i divizionit të 5-të komunist. Më 1945 komisar i divizionit 3. Më 1944 – 1946 anëtar i KANÇ-it. Më 1945 kryetar gjyqi i korparmatës 1-rë. Për të mos ngelur deri këtu, më 1945 – 1946 partia e caktoi sekretar i përgjithshëm të Ministrisë së Punëve të Brendshme. Në vitet 1946 – 1949 dhe 1950 – 1951 ishte ndihmësprokuror i përgjithshëm. Më 1949 kryetar i Gjykatës së Lartë Ushtarake. Për të vazhduar më pas në krye të Ministrisë së Drejtësisë derisa kjo u shkri fare si e panevojshme.Ndër bashkëpunëtorët e Bilbil Klosit si ndihmësgjyqtarë mund të përmendet një kategori e madhe emrat me profil partizan. Shumica injorantë të dalë në mal për ndonjë plaçkë e për ndonjë mall. Nuk është rasti sot t’i listojmë ato, por po përmendim njërin prej tyre që ka emrin Kasem Trebeshina. Së bashku me Bilbil Klosin ai ka dënuar për motive politike shtetasit Mehmet Ibrahim Hoxha, Shaban Vath Mezini dhe Mentor Abdi Hatibi. Përveç të tjerave, Klosi si njeri i besuar i partisë ka dënuar edhe shtetas të huaj që kishin qenë dikur rezidentë në Shqipëri, kryesisht gjermanë. Këta nuk ishin “kriminelë”, apo ushtarakë, por njerëz me profesione civile deri edhe artistë (piktor e botanist) si rasti i gjermanit Hans Brust Troschel.

Emrat e mbi 150 antikomunistëve të dënuar me vdekje ose me burgime të rënda nga Bilbil Klosi.
-Abedin Faslli Nepravishta

-Ali Maliq Maliqi

-Beqir Reshit Koleci

-Dhimitër Vangjel Dhimodea

-Elza Anton Koch

-Ferit Iliaz Premasi

-Frano Lelaj

-Hans Brust Troschel

-Hasan Islam Palushi

-Islam Sadik Zekthi

-Siersch Schildeberg

-Syrja Golja

-Hysen Progeri

-Isa Kokalari

-Jusuf Mehmet Mira

-Metin Ruli

-Murat Basha

-Ramazan Shkalla

-Luan Irfan Baçi

-Jonuz Chisaku

-Josuf Mehmet Dina

-Abedin Rasim Hoxha

-Adem Shaqir Qosja

-Aleksander Kostandin Padalski

-Beqir Sure Abazi

-Gjon Mark Gjini

-Haki Mehmet Tafaj

-Halo Asim Ymeraj

-Mehmet Javer Hurshiti

-Ndoc Palok Gjoni

-Qazim Rustem Konica

-Mark Beqir Berisha

-Ramazan Mahmut Jarani

-Rexhep Mehmet Meta

-Riza Behar Drini

-Salih Vata

-Shaban Vath Sheshori

-Osman Veli Mema

-Osman Kasem Gazepi

-Riza Asllan Hoxha

-Xhelal Telha Ceza

-Ferit Vogli

-Hajredin Zagolli

-Mersin Meto

-Sure Beqir Ajazi

-Kol Zef Zefi

-Besim Pazari

-Muharrem Vrioni

-Sitki Maliq Toptan

-Ibrahim Bodinaku

-Rexhep Çela

-Dhimiter Koli Bala

-Zef Mark Daci

-Maksut Spahiu

-Allaman Pisku

-Alush Runa

-Anife Karkuli

-Selim Mati

-Avni Dobreni

-Fadil Mehmeti

-Novruz Moglica

-Myrteza Dunishti

-Sinan Ibrahim Nora

-Qemal Shaqiri

-Shaqo Medi Trimi

-Habib Ahmet Gega

-Osman Shaqir Taraku

-Nazmi Ali Lumani

-Shaban Ibrahimi

-Abdulla Ismail Kuri

-Gjergj Sokoli

-Kadri Hariz Hoxha

-Niko Gaqi Opari

-Ndue Pergega

-Hysen Qamil Sejdini

-Nikoll Bardhok Bajraktari

-Xhevdet Mustafa Ndreu

-Qazim Hamit Muhaj

-Dhimiter Hariz Ajdhami

-Sana Kristo Bezhani

-Njazi Istref Çarçani

-Vangjel Gaspër Kurta

-Shyqyri Sulejman Basha

-Hafez Sherif Lengu

-Simon Rak Berdica

-Haki Reshit Mulleti

-Demir Haki Alizoti

-Ahmet Myrteza Ndroqi

-Bilush Remzi Shehu

-Hasan Tasim Tatzati

-Josif Nikolas Marxen

-Man Halil Kopliku

-Mithat Mustafa Aranitasi

-Mehmet Haxhi Bushati

-Nijazi Isa Mborja

-Myzafer Qerim Resuli

-Lluk Bajram Gjonaj

-Ymer Seit Cani

-Tajar Ali Litani

-Selaudin Hetem Kulla

-Abdulla Hamza Dedej

-Isuf Islam Domi

-Baki Islam Rysto

-Rrok Nik Pulaj

-Gaqo Theodhor Babi

-Qemal Riza Kishta

-Stefan Stavro Ajdhomi

-Mynyr Hasan Troplini

-Jorgji Foto Xhupa

-Muharrem Iljaz Nanushi

-Hekuran Karaman Llani

-Nexhmi Islam Shijaku

-Tefik Fejzullah

-Mehmet Ibrahim Hoxha

-Pashk Gjet Lleshi

-Filip Ndoc Fishta

-Ibrahim Ram Kadilli

-Perlat Enver Myftari

-Abaz Mustafa Priska

-Jashar Delil Mema

-Qemal Riza Binbashi

-Xhemal Ibrahim Murthi

-Shaban Vath Mezini

-Kasem Bajram Malasi

-Sadik Laze Beqiri

-Osman Abdullah Kazazi

-Mehmet Ali Vaci

-Mustafa Osman Gjinali

-Sali Ali Dani

-Frano Prenç Prençi

-Izedin Ismail Beshiri

-Hysen Selim Bylyku

-Dervish Ymer Shehu

-Mentor Abdi Hatibi

-Hans Sigmund Krall

-Xhelal Maliq Sulku

-Fiqret Rasim Hoxha

-Vokerr Taf Beshiri

-Vedat Enver Myftari

-Jahja Sabri Panariti

-Dervish Xhetan Martini

-Engelbert Hildeberg

-Shehat Ragip Osmani

-Hysen Ismail Kusi

-Qemal Rexhep Prenjasi

-Vera Kirillo Slausku

-Mirko Llajosh Jankoviç

-Roberto Iniazio Vaja

-Ndoc Zef Marku

-Xhemal Hysen Alimehmeti

-Eqerem Isuf Imami

Oficeri i Sigurimit të Shtetit Piro Lutaj iu kthye zanatit të vjetër Nga Dane Pelo.

fb_img_1480260647990

Oficeri i Sigurimit të Shtetit Piro Lutaj iu kthye zanatit të vjetër
Nga Dane Pelo
Kur djaloshi Flamur Noka kërkonte lirinë, Lutaj merrej me spiunllëqe ushtarësh si zëvendësshef i Degës së Sigurimit të Ushtrisë së repartin nr.5650 në Tropojë. Lutaj mbronte regjimin kriminal të Ramiz Alisë në fundin e vitit 1990 duke dhënë raporte bajate për jetesën e shqiptarëve dhe orvatjen për arratisje të tyre. Raportet e Lutaj të fundit të vitit 1990, nuk ndryshojnë fare nga deklaratat e vitit 2016

Dje oficeri i Sigurimit të Shtetit, shoku Piro Lutaj nuk foli nga kazermat e ushtrisë popullore komuniste, as nga vendet ku takohej me ndonjë kapter apo ushtar bashkëpunëtor të tij, por nga seli e Kuvendit të Shqipërisë. Duke u ngatërruar në kohë dhe në vend, Lutaj akuzoi armikun e partisë dhe pushtetit popullor, Flamur Noka, se në vitin 1990 apo 1991, në kundërshtim me ligjet e dekretet e shokut Ramiz, guxoi të kalojë kufirin shtetëror. Lutaj kërkoi dje me anë të një deklarate që ndaj djaloshit të atëhershëm, sot deputetit Flamur Noka, të merreshin masa dënimi.

Po vallë Piro Lutaj, çfarë pune bënte në atë kohë? Ishte oficer i Sigurimit të Shtetit. Ka turp më të madh se të kesh qenë pjesë e një arme politike kriminale si Sigurimi i Shtetit? Absolutisht nuk ka. Le të bëjë çfarë të dojë Piro Lutaj, këtë damkë të zezë të jetës së tij nuk ka gjë që e zbardh.

Në atë kohë pranë çdo njësie ushtarake vepronte Sigurimi. Brenda reparteve ushtarake, punëtorët operativë ndërtonin rrjetën e tyre agjenturore, përpunonin ushtarë, kapterë e oficerë, si dhe e mbanin ushtrinë gjithnjë në frymë frike e presioni. Po me çfarë merrej Piro Lutaj si oficer i Sigurimit të Shtetit? E thjeshtë fare për t’u shpjeguar. Merrej me spiunllëqe. Ndërtonte rrjetën informative me ushtarë, kapterë dhe ndonjë oficer për të ruajtur ushtarë, oficerë e kapterë. Nga vrojtimi i të dhënave, del se Lutaj ka qenë vigjilent kur ndonjë ushtar mund të hidhte ndonjë fjalë kundër veprës së shokut Enver dhe emrit të shokut Ramiz. Pastaj në fundin e 1990 merrej të parandalimin e veprës së arratisjes.

“Këtu te ne bëhet jetë qeni”, raportonte Piro Lutaj Degën e Sigurimit të Ushtrisë, a thua se kjo ishte ndonjë gjë e jashtëzakonshme. Pikërisht oficeri që mbronte jetën e qenit në diktaturë tani po na bën moral në emër të komisionit të Sigurisë. Ka ardhur dita që populli të mësojë raportet e Lutajt.

Regjistrimi i Nexhmije Xhuglinit (Hoxhes)në Partinë Fashiste.Nga Kastriot Dervishi.

20161125_205500.jpg

Regjistrimi i Nexhmije Xhuglinit në Partinë Fashiste

Meqë tani jemi në prag të 29 nëntorit “të lavdishëm”, për të gjithë antifashistët e vërtetë apo falsë, po postoj për njohje e ndërgjegjësim dokumentin e regjistrimit në Partinë Fashiste të zonjushës Nexhmije Xhuglinit. Ky dokument është i datës 10.11.1941. Dokumentin e kam publikuar në librin tim “Historia e lëvizjes komuniste në vitet 1924-1944 dhe formimi i PKSH-së”.
Dokumenti në fjalë si dhe disa të tjera rreth saj, ruheshin nga Enver Hoxha.

Italiania që perjetoi 47 vite në kampet e internimit, nga Tepelena në Vlorë, kantieri 216, nga Tirana, Kampi nr. 3, në Lushnjë, Gradisht, Pluk, Savër e së fundi në Grabian, kampe pune e dëbimi.Nga Agustin Miraka.

 

fb_img_1479928476808Tepelena…. Një fushë përqëndrimi e pune të detyruar, një kamp, i populluar nga dymijë qënie njerëzore të ardhur, pothuajse të gjithë nga Veriu i Shqipërisë: pleq, gra, fëmijë, të shkulur në pak orë nga shtëpitë e tyre e të grumbulluar në pesë kazerma.

E të mendosh se atëherë e gjithë popullsia shqiptare nuk arrinte në një milion! Vendi i zgjedhur ishte llogaritur deri në hollësitë më të imta: një ultësirë e gjërë, gati si një fushë e vogël beteje, e rrethuar pikërisht nga kazerma, bazë prapavije e ushtarake për ushtrinë italiane gjatë luftës italo – greke në vitet e luftës së dytë botërore.

Për rreth nuk shiheshin veç male, një erë e akullt gjatë dimrit na e bënte jetën të pamundur, tela me gjëmba kudo, ndalim i rreptë për të ndezur zjarr për t’u ngrohur me rrezikun për të mbetur, të lidhur, gjithë natën jashtë në ngricë. Zgjimi bëhej në mëngjes herët. Katërqind vetë në çdo kazermë, shtrënguar njëri me tjetrin në dy kate shtretërish të pandërprerë dërrase në të gjithë gjatësinë e saj.

Nuk ishin lejuar më shumë se gjashtëdhjetë centimetra për secilin prej nesh; dyshekët, për këdo që kishte fatin t’i kishte, dukeshin si rrugica të vogla e të ngushta. Bëhej thirrja e emrave, me ngut, pastaj nisja për në punë.

Të gjithë të rinjtë në mal: nuk mjaftonin dy orë ecje për të arritur, për t’u kacavjerrur më pas nëpër një shteg shumë të ngushtë e të pjerrët deri atje lart ku ishte pylli ku punonim.

Duhet të kishe krahë e muskuj të fuqishëm, për të prerë drunjtë me sëpatë, për t’i shpënë në kurriz poshtë në një livadh të vogël të stivuar, për t’u kthyer përsëri sipër e për të zbritur disa herë i ngarkuar deri sa të plotësohej sasia e kërkuar nga ata që na shoqëronin, rojet e kampit.

I shëmbëllenim një karvani që, në rrjesht indian, mezi ngjitej e zbriste i heshtur, me këmbët që dhimbnin, herë-herë të gjakosura, të mbathura me një copë lëkure derri që bashkë me lidhëset merrte formë sandallesh.

Deri në mbrëmje me stomak bosh dhe gojën e shkrumbuar nga mungesa e ujit: në perëndim të diellit rrjeshti i gjatë i këtyre qënieve njerëzore vihej përsëri në rrugë për t’u kthyer “në shtëpi”. Ishim gjithmonë të ngarkuar me dru, copa të gjata e të trasha të lidhura me litar mbi kurrizet tona.

Ishte tashmë natë kur arrinim në kamp.

Pleqtë, të sëmurët, prisnin kthimin tonë me ankth mbas murit të telave me gjëmba; pastaj fëmijët. Nuk mund të harroj kurrë fëmijët tanë që na dilnin përpara, të zbathur, të rreckosur, fëmijët që i linim në mëngjes duke lutur Zotin t’i gjenim shëndoshë e mirë në darkë.

Por sa nëna në kthim gjenin një kufomëz: sëmundjet, veçanërisht ndërmjet fëmijëve, korrnin viktima pa mëshirë. Nuk kishte barna. Një mjek, dhe ai i përndjekur mbasi nuk ishte komunist i besuar, aftësia profesionale e të cilit zbehej e pafuqishme para aq fatkeqësish e aq mjerime, vinte duart në kokë kur hynte në kamp.

Megjithatë gruaja shqiptare, nëna shqiptare e atyre viteve kishte një vendosmëri stoike: me duart e veta varroste krijesën e saj, pa derdhur asnjë pikë loti. Nuk kishte më lot në sytë tanë, i kishim derdhur të gjithë! Të nesërmen shkohej në punë, e kështu vite me rradhë. Një kazan me ujë të zier me ndonjë kokërr fasule brënda e një copë bukë, ky ishte ushqimi ynë; në mëngjes pak ujë me ngjyrë të errët që duhet të ishte “çaj”.

Afroheshin Krishtlindjet 1951. Shokë internimi ishin me ne disa meshtarë, Don Nikoll Mazreku, At Viktor Volaj, At Jak Gardin, ky i fundit italian. Të tjerëve nuk ua kujtoj më emrat. Menduam t’a lusnim atë Krishtlindje me një Meshë.

Nuk kishte vetëm katolikë në kampin tonë, kishte myslimanë, ortodoksë, por nisma duhet t’ishte e jona e nuk qe e lehtë. Në 1951 ishin ende të hapura kishat e xhamitë, por ishin në përgatitje ligjet që do të miratonin mbylljen e tyre dhe do të vendosnin ateizmin si “fe” të Shtetit.

Kërkesën tonë drejtoria e kampit e kundërshtoi prerë: çdo të thotë “Krishtlindje” tha drejtori Xhaferr Pogaçe, ne nuk njohim veçse Pashkët. Me durim të pamasë i shpjeguam se Pashkët përkujtonin vdekjen e Jezuit tonë, por Krishtlindja ishte festa e gjithë njerëzimit sepse kremtonte lindjen e tij.

Asgjë, për më tepër se Krishtlindjet nuk binin të dielën, por më duket se n’atë të largëtin 1951 në një ditë pune. I siguruam se do të shkonim të gjithë në punë, pa dallim, mjaft që të na lejonin të ktheheshim pak më shpejt, para se të errësohej. Nuk kishim drita, as qirinj, as dhe një bishtuk.

Sa lutje burgosësve tanë, por qemë të gjithë në një fjalë, pavarësisht nga besimi i secilit, atje ku na mblidhnin për të nisur rrugën e malit në punën tonë, nuk lëvizëm deri sa na premtuam se mund të lusnim Meshën e Shenjtë që, në padijen e tyre, nuk arrinin të kuptonin çfarë ishte dhe pse ne e dëshironim aq shumë.

Ku do të thuhej kjo Meshë? Na caktuan mbeturinat e një kazerme, pothuajse të shkatërruar nga granatat greke, ku vetëm një mur kishte mbetur mrekullisht në këmbë, por ku kishte vënd për të gjithë.

Filloi kështu puna për pastrimin e vëndit nga gurët, blloqet, barishtet e mbeturinat, gjithmonë mbas pune, n’errësirë me flakën e copave të pishës së ndezur që shërbenin si pishtarë drite.

Buzëqeshnin Don Nikolla e At Gardini në mes nesh duke na ndihmuar. At Gardini organizoi korin: nuk ishin më shumë se shtatë a tetë gra e burra por ia dolëm në krye. Don Nikolli do të çonte meshën.

U kthyem me vrap nga puna atë 25 dhjetor 1951. Kazerma e prishur ishte mbushur me gjind. Altari, i mbështetur në të vetmin mur të mbetur në këmbë, mbështetej mbi një grumbull gurësh të renditur mirë e të mbuluar nga një çarçaf i bardhë.

Don Nikolli kishte ruajtur fshehtas një kupë dhe disa ostie e filloi meshën. Pothuajse pa u vënë re rojet e kampit u afruan “për të vigjëluar”, por besoj më shumë për kërshëri, për të parë se çfarë ishte ajo gjë për të cilën u ishim lutur aq shumë.

Kush u dha zërave tanë aq fuqi sa dukej se jehona arrinte deri në qytet? “Adeste fideles”, “Natë yjesh”, “Ti zbret nga yjet” u përhapën në hapësirë duke mallëngjyer të gjithë të pranishmit. Don Nikolli në predkun shqiptoi pak fjalë, të thjeshta, të thella, si ato që vetëm Krishterimi mund të frymëzojë.

Nuk dëgjohej as flladi më i lehtë; së fundi notat e këndshme e të thella të Ave Maria, ndërsa meshtari përsëriste si ndër shekuj “Ite Missa est” dhe qe një shpërthim lotësh e duarsh që ngriheshin lart drejt qiellit… Atëherë të gjithë fuqishëm tonin “Christus vincit, Christur regnat”; tashmë ishte natë.

Don Nikoll Mazreku e At Gardini janë ende gjallë, nuk di nëse do të lexojnë ndonjëherë këta rrjeshta të thjeshtë, por cilido që qe i pranishëm, si unë, në atë ndodhi nuk do t’i harrojë kurrë.

Kam jetuar 47 vite në kampet e internimit, nga Tepelena në Vlorë, kantieri 216, nga Tirana, Kampi nr. 3, në Lushnjë, Gradisht, Pluk, Savër e së fundi në Grabian, kampe pune e dëbimi.

Isha e huaj, italiane, e diplomuar, por kam punuar me ato malësore, me ato fshatare që më mësuan se si vihej barra e druve mbi shpinë, se si mbatheshin opingat prej lëkure derri, që habiteshin si jetonja, flisnja, merresha me problemet e tyre kur më kërkonin ndonjë këshillë, por më shfaqnin dashuri e më jepnin kurajo, kemi kaluar një jetë të tërë.

E kthyer në 1990 në Itali munda të shoh një Kishë, t’i afrohem një altari, të marr kungimin e shenjtë.

Gjithshka është e bukur, magjepsëse, por asgjë nuk mund të barazohet me emocionin aq të thellë, aq të mirëfilltë të asaj Krishtlindjeje të largët 1951, mes kaq dhimbjeje, kaq vuajtjesh por edhe kaq shpresash në Virgjëreshën e Bekuar, Ruzari i së cilës shoqëronte kthimin tonë nga ajo punë çnjerëzore dhe e padrejtë, fryt i një ideologjie të rreme e të mallkuar.

Kalonin vitet në kampin tonë, gjithmonë mes punës e kazermës, mes sëmundjesh e mungesash të çdo lloji. Sa shumë vuanin të moshuarit dhe të sëmurët, nëpër çfarë torturash kalonin, kuptohej kur të tregoheshin kushtet higjienike në të cilat jetohej. Nevojtoret, dhjetë gjithsej për dymijë vetë, ishin larg rreth dyqind metro.

Natën duhej shkuar deri atje, edhe duke qënë të sëmurë apo të pamundur, në të kundërt dënimi ishte çnjerëzor: njeriut i varej në qafë një kanaçe me jashtëqitje dhe detyrohej të vinte vërdallë nëpër kamp një ditë, dy, tri, deri sa t’a quanin “t’arsyeshme” xhelatët tanë. Ishte për të qarë e për të qeshur ajo tragjedi e tmerrshme!

Ishte viti 1952, kishte pesë vite që ishim “mysafirë” në Tepelenë. Jetonja me vjehrrën dhe djalin tim, dukeshim një trup i vetëm dhe një shpirt i vetëm. Im shoq, që ishte dënuar me 15 vjet pune të detyruar si “Armik i popullit”, ndiqte kalvarin e tij në kampet e tmerrshme të Maliqit, ku të burgosurit duhej të thanin kënetën me krahë e jo me mjete mekanike.

Kanale gjigandë, që duhej të çonin drejt detit ujërat e shumta të kënetës, për të liruar qindra mijra hektarë toke, ky ishte objekti i punës së “armiqve të popullit”. Për vite të tëra nuk jemi parë, ndonjëherë këmbenim pak rrjeshta, kur e lejonin, për t’u siguruar se ishim gjallë.

Erdhi pranvera, malet u veshën me gjineshtra, shumë gjineshtra me ngjyrën e verdhë dhe me aromën e tyre. Stina e bukur duhej të na jepte pak ngushëllim e më shumë fuqi në punën tonë. Ndërsa për ne ishte fillimi i një ankthi: nisnin shpërnguljet për arsye pune.

Të tjera kampe na prisnin, të tjera mundime, të tjera “plane” të regjimit komunist, për t’u sendërtuar “për të mirën e popullit”, nëpërmjet vuajtjeve dhe poshtërimeve tona.

N’atë vit i gjithë vendi u godit nga një epidemi shumë e rëndë gripi, që pati viktima të shumta, dhe mund të merren me mënd pasojat për Tepelenën, ku mungonte çdo lloj forme e ndihmës mjekësore, ku nuk kishte barna, ku ishte i ndaluar zjarri e vdisnin shumë, sidomos pleq e fëmijë.

Mungesa e ushqimit, virusi që përhapej, të grumbulluarit në ato kazerma, na katandisën në skeletër shëtitës; megjithatë duhet të ngriheshim çdo mëngjes e të shkonim në punë, kush mbeste në rrugë gjysëm i vdekur çohej në kamp nga dy shokë për krahu ose duke e mbajtur me rradhë në kurriz. U sëmurën rëndë vjehrra dhe djali; për mrekulli i shpëtova ngjitjes së sëmundjes, kështu që mund t’u shërbeja kur kthehesha nga puna e gjatë natës.

Filluan të përmirësohen sepse Zoti i madh vuri dorën e Tij, mbasi nuk kishim asnjë mjet me përjashtim të një barishteje që e mblidhja në mal, e zjeja e me atë lëng të hidhur i jepja diçka të ngrohtë.

Të ftohtit po pakësohej me kalimin e ditëve, afrohej maji dhe epidemia zvogëlohej si shtrirje e si rrezikshmëri.

Në një ditë të bukur me diell u zgjuam të befasuar nga një sërë kamionësh të ndritshëm, me një grup të madh policësh që i shoqëronin e që drejtoheshin nga një oficer i ri, me një sjellje më pak të ashpër nga rojet tona të zakonshme e më i edukuar. Vinte nga Tirana dhe duhej të përfaqësonte “me dinjitet” ata që e kishin dërguar.

Atë ditë nuk shkuam në punë: u bë një mbledhje e përgjithshme në fushën e gjërë të kampit, ku u lexuan shifra e të dhëna mbi realizimet e mëdha të regjimit për “të mirën dhe përparimin e popullit”, programe të tjera pune e, si përfundim, lista me emrat e atyre që brënda një ore duhej të linin kampin e Tepelenës për arsye pune e do të shpërnguleshin gjetiu, në një drejtim të panjohur deri në çastin e mbrritjes në vëndin e caktuar.

Një heshtje e plotë nga të pranishmit dhe një pritje me dridhje: së pari nevoja për tridhjetë punëtore gra, emri im i pari në listë, “në krye të klasifikimit”, më pas 29 të tjera; pastaj burrat për dy qëllime të ndryshme, njëqind me ne gratë, njëqind gjetiu.

Me të thënë e me të bërë: brenda një ore dysheku i palosur e i lidhur, një valixhe druri në dorë e të gjithë në rrjesht para kamionave që duhej të ngarkonin më parë teshat e, mbi këto, tridhjetë vetë në secilin automjet.

Të kota lutjet për të më zëvendësuar me ndonjërën që nuk kishte fëmijë. Dolën shumë gra të reja që ishin gati të zinin vëndin tim, mbasi kisha një fëmijë dhe vjehrrën të moshuar e të sëmurë. I luteshin komandantit të operacionit të më linte në Tepelenë me të dashurit e mij, por nuk qe e mundur.

Nuk mund të harroj kurrë atë skenë: vjehrra, pothuajse një hije, që më shihte nga dera e kazermës së madhe, djali im që kacavirrej në spondën e maqinës e më thërriste, polici që i binte duarve të tij me qytën e pushkës, ai që binte por nuk epej dhe ne që ishim shtrënguar pranë njëra tjetrës mbi dyshekët në një heshtje varri.

Na dhanë një racion bukë e një presh, ishte e mjaftueshme për një ditë! Lotët e vjehrrës, që kishte zëvendësuar nënën të cilën nuk e shihnja prej dhjetë vitesh, nuk do të shuhen kurrë nga kujtesa ime së bashku me zërin e hollë të fëmijës time “mama, mama”.

Të tjera gra e merrnin me të mirë e më thoshin të ikja e qetë mbasi do të kujdeseshin ato për të, se së shpejti do të bashkoheshim përsëri… Kollona e gjatë e maqinave u nis e pak nga pak u zhdukën shëmbëlltyrat e të dashurve tanë dhe pamja e atij kampi të mallkuar.

U nisa dhe Tepelenën nuk e pashë më kurrë. Kaluam në kampe të tjera vite të gjata, vende të ndryshme, por gjithmonë me një ankth që na printe e na përcillte: e panjohura e së nesërmes.

Nga Elena GJika Merlika – Kruja

NJERIU QË E VARËN NË LITAR DY HERË .Nga Agustin Miraka.

20161123_191302.jpg

NJERIU QE E VAREN NE LITAR DY HERE
ALBANIAN-AMERICAN FREEDOM HOUSE on
Nga Agim Hamiti
NJERIU QË E VARËN NË LITAR DY HERË
Kujtim Beqiri
E pabesueshme…, por e vërtetë. Njeriu që e pësoi këtë ndëshkim të pashembullt në historinë e kriminalistikës botërore ishte inxhinieri i shquar shqiptar, Kujtim Beqiri, fotografia e të cilit është e ekspozuar edhe sot në universitetin e famshëm të Vjenës krahas fotove të talenteve më të spikatur që kanë dalë prej dyerve të tij. Pas diplomimit me rezultate maksimale, Kujtimit iu bë ofertë punësimi si pedagog i atij universiteti, por ëndrra e tij ishte të ndihmonte në rimëkëmbjen e atdheut të prapambetur, që e donte shumë. Ai ishte bir i një familjeje atdhetare nga Velça e Vlorës. Babai i tij, Ali Beqiri, ka qenë bashkëpunëtor i Ismail Qemalit në përpjekjet për pavarësi kombëtare dhe anëtar i komisionit drejtues të operacioneve ushtarakë të Luftës së Vlorës më 1920. Natyrshëm, djali ngjante në babanë.

Nën ndikimin e të atit, Kujtimi e adhuronte Kosovën. Në fillim të viteve dyzetë, me ndërmjetësinë e bashkëqytetarit të tij Kudret Kokoshi (që ndihmonte për organizimin e gjyqësorit në Prishtinë në atë periudhë, Kujtimi punoi mjaft kohë në Kosovë, ku investoi njohuritë e tij të gjera në fushën e gjeodezisë moderne. U kujdes gjithashtu që të ndërtonte atje dy ura, si simbol i bashkimit perspektiv të Kosovës me Shqipërinë amë.

Mirëpo diktatura gjakatare e përdori tharjen e kënetës së Maliqit si kurth për eliminimin e disa intelektualëve të mirënjohur nacionalistë. Ishte viti 1946, koha kur tekstet shkollorë në Shqipëri ishin të mbushur me ditirambe të neveritshëm servilë (si këta më poshtë kushtuar Jaranit të Enverit – Marshallit Tito:

« Tito Luftëtar,

Tito Çlirimtar,

Tito Fitimtar,

Tito Legjendar

I popullit tënd !»

Kujtim Beqiri dhe shokët e tij fatkeqë (të mbiquajtur nga Sigurimi “Sabotatorët e Maliqit”) u arrestuan më 06 nëntor 1946, i nxorën në gjyqin e improvizuar politik më 08 nëntor 1946 (ditën e 5 vjetorit të themelimit të PKSH prej emisarëve të Titos), vendimi i gjyqit me dënimet drastike u shpall më 19 nëntor 1946 dhe martirët u ekzekutuan tri ditë më pas (22 nëntor 1946) në sektorin e punimeve për tharjen e kënetës së Maliqit. Kujtim Beqiri e Abdyl Sharra u varën në litar, ndërsa Vasil e Zyraka Mano (çift), Mirush Përmeti dhe italiani Eugenio Scaturro u pushkatuan. Imagjinoni çfarë barbarie: për «drejtësinë» enveriste të përfaqësuar prej kriminelësh injorantë do të mjaftonin vetëm 16 ditë (06 nëntor 1946 – 22 nëntor 1946) për të arrestuar, hetuar, gjykuar dhe ekzekutuar të gjashtë «Sabotatorët e Maliqit»! Italiani fatzi nuk kuptonte asgjë se ç’po ndodhte derisa e pa veten para plotonit të ekzekutimit, sepse nuk kishin angazhuar përkthyes për të.

Bota e qytetëruar i trajton me kujdes të posaçëm inxhinierët e kalibrit të Kujtim Beqirit. Madje edhe kur shteti i tyre hyn në luftë, është i ndaluar me ligj dërgimi i atyre në front. Ndërsa ciniku profan i Gjirokastrës, që për dy vjet nuk mori dot asnjë provim në universitetin e Monpeljesë (Francë, i vriste me kënaqësi prej smirës intelektualët më të spikatur shqiptarë, sipas udhëzimeve të Marshallit Tito. Gjatë ditëve të farsës gjyqësore të «Sabotatorëve të Maliqit», në sallë kishte shumë gazetarë të radios e të shtypit jugosllav, të cilët fërkonin barkun nga kënaqësia që Lavirja e tyre politike e Tiranës shfaroste trurin e kombit shqiptar – operacion çnjerëzor që do të vazhdonte gjatë dhe do të sillte pasojat fatale që po përjetohen prej kohësh me inteligjencien e dobët, pa dinjitet e ndjenja kombëtare.

Krimi sllavo-komunist i «Sabotatorëve të Maliqit», ashtu si incidenti i improvizuar i hedhjes së bombës në ambasadën sovjetike në Tiranë, la gjurmë me shëmtinë e tij edhe në ndërgjegjen e zbehtë të dëshmitarëve okularë të veçantë – aktorë të atyre tragjedive. Dikush prej këtyre të fundit, kur i erdhi radha e tij të dënohej prej diktaturës, ka bërë të ditur tek të burgosur të besuar hollësi tronditëse të atyre krimeve. Për inxhinierin e rrallë Kujtim Beqiri, të varur në moshë të re, u arrit të merrej vesh se:

– Për «të vërtetuar» sabotimin imagjinar të piketimeve të bëra nga Kujtim Beqiri për tharjen e kënetës së Maliqit, iu kërkua Moskës të dërgonte një inxhinier topografie me përvojë, i cili duhej të bënte çmos të gjente «të metat e qëllimshme të punës së sabotatorit» dhe të përpilonte një deklaratë me shkrim rreth tyre. Kjo deklaratë do të përdorej si kartë e fortë në gjyq. Mirëpo inxhinieri me përvojë, që dërgoi Moska, qëlloi të ishte edhe Njeri me përvojë e intelektual i moralshëm. Pas verifikimit të vëmendshëm në terren të piketimit, ai deklaroi me shkrim: «Sikur të më besohej mua ripiketimi i kanaleve shkarkues për tharjen e kësaj kënete, nuk do të lëvizja dot asnjë piketë prej vendit. Ajo është punë pa të meta e një inxhinieri mjaft të aftë.» Natyrisht, kjo deklaratë shfajësimi nuk mund të përdorej në farsën gjyqësore, por ështe e vështirë që ta kenë lënë edhe në dosje… Në këtë kuadër, duhet theksuar ky fakt shumë domethënës: Këneta e Maliqit u tha sipas piketimit të bërë nga Kujtim Beqiri, pa asnjë piketim tjetër.

– Më 21 nëntor 1946, Sigurimi i transferoi gjashtë «Sabotatorët e Maliqit», të dënuar me vdekje, prej birucave të Tiranës në ato të DPB të Korçës, për të qenë afër sektorit të punimeve në kënetën e Maliqit, ku do të kryhej ekzekutimi i tyre të nesërmen. Makinat kishin ndaluar në Elbasan, që gjaksorët e Sigurimit të merrnin nga një kafe. Në atë kohë të dënuarve u lejohej t’i mbanin vetë lekët që u ndodheshin në xhep ditën e arrestimit. Duke e ditur këtë fakt, njëri prej oficerëve të MP të Brendshme të karvanit të vdekjes i kishte pyetur ata nëse dëshironin t’iu blinte ndonjë gjë. Inxhinier Kujtimi i kishte dhënë lekë për t’i blerë dy paketa cigare dhe një shkrepse. Kur u kthye, oficeri i dha dy paketat dhe shkrepsen, por jo lekët e mbetura. Inxhinieri syshkëndijë, që e zotëronte mrekullisht veten edhe në ato rrethana terrori ekstrem, kishte reaguar menjëherë:

«Pse nuk ma jep reston e lekëve? Për të më kujtuar se nuk kanë ç’më duhen, meqenëse unë po udhëtoj drejt vdekjes? Ato janë lekët e mia dhe duhet të treten bashkë me mua.»

– Fjalët e fundit të Kujtim Beqirit para varjes në litar ishin:

«Ne jemi të pafajshëm, këtë do ta vërtetojë Historia. Rroftë Kombi Shqiptar!»

Xhelati i Sigurimit i hoqi karrigen dhe trupi i inxhinierit të mrekullueshëm u përkund në ajër me litar në grykë. Sekondat fatale kaluan më shumë nga zakonisht në raste të tillë dhe xhahilët e Sigurimit po i tmerronte një dukuri e jashtëzakonshme: i varuri vazhdonte të merrte frymë me zor, në vend që të kishte dhënë shpirt disa sekonda më parë!

A mos Zoti po bënte tentativën e fundit, për t’i shpëtuar jetën një krijese të Tij të preferuar?

Qysh nga Koha e së Drejtës Zakonore dhe e së Drejtës Romake, njeriut të dënuar me vdekje i falej jeta nëse nuk shkrepte arma kundër tij ose kur, për arsye të paparashikuara,

ekzekutorët nuk arrinin ta çonin atë në orën e caktuar për ekzekutim tek vendi i duhur. Mirëpo me komunistët katilë shqiptarë nuk e gjeti dot fjalën as Krijuesi i tyre: 20 vjet pas ekzekutimit të «Sabotatorëve të Maliqit», ata do t’i shpallnin luftë të hapur edhe vetë Zotit, duke shkatërruar xhamitë, kishat e vakëfet!

Të shokuar nga skena e tmerrshme para syve të tyre, shpirtmarrësit e Sigurimit e rivendosën Kujtim Beqirin për të dytën herë mbi karrigen fatale. Atëherë konstatuan se laku i litarit kishte kapur jakën e palltos së inxhinerit virtuoz dhe nuk ngushtohej dot në masën e duhur. Ata e ndreqën gabimin dhe e kryen me sukses krimin partiak. Me siguri aktorët e Sigurimit të asaj tragjedie janë dekoruar jo vetëm nga PPSH, por edhe nga bijëzat e saj rozë e blu.

Gjatë 25 viteve «demokraci», asnjë presidenti të Shqipërisë dhe asnjë qeverie nuk i ra ndërmend t’i akordonte një dekoratë atij inxhinieri të pashok të tokës shqiptare, përballë intelektit e atdhedashurisë të të cilit gjithë pushtetarët dhe sejmenët e tyre ngjajnë si liliputë mjeranë që jetojnë vetëm fizikisht. Në fakt ky është nderi më i madh që ata i kanë bërë pa dashje atdhetarit mendjehollë Kujtim Beqiri: nuk e kanë përzier emrin e tij të ndritur me emra gjaksorësh e tradhtarësh të dekoruar disa herë, me në krye Diktatorin-Agjent dy herë «Hero i Popullit» e tri herë «Hero i Punës Socialiste»!

Shumë prekëse fjalët e Kadri Beqirit (djalit të inxhinier Kujtimit) lidhur me përpjekjet e mëdha që ka bërë ai për të gjetur eshtrat e babait – një e drejtë themelore njerëzore e mohuar për shumicën e të ekzekutuarve të diktaturës enveriste prej komunistëve të djeshëm dhe neokomunistëve të sotëm:

«I kemi kërkuar shumë eshtrat e babait në Maliq por, mjerisht, atje nuk kishte eshtra. Gjatë gërmimeve gjetëm vetëm një dorë njeriu, të cilën e futëm në arkivolin e vogël, sa për të pasur një varr të tij!»

Kujtim Beqiri: